De collectie wapenfiches van het Rijksarchief in Friesland is in de loop van zijn langdurig werkzaam leven samengebracht door de Rijksarchivaris dr. A.L. Heerma van Voss

Deze fiches zijn alfabetisch gerangschikt naar familienamen en patronymica, bij het ontbreken hiervan op voornaam. Achteraan komt een aantal anonieme wapens.

Indien men dus een naam heeft en een wapen zoekt, is dit gemakkelijk te vinden. In het omgekeerde geval echter is de collectie zo niet toegankelijk. Dit was voor de samensteller van deze index aanleiding om de fiches uit hun alfabetische volgorde te halen en te rangschikken naar wapenfiguren, waarna de oude volgorde van de fiches hersteld werd. Inmiddels had ik de rangschikking naar wapenfiguren vastgelegd in het ontwerp van deze index. Elk wapen komt hierin eenmaal voor, ook de anonieme. Die eveneens in de hieronder nader uitgewerkte rangschikking naar wapenfiguren zijn geplaatst.

Bij deze rangschikking kon dus:

a. in eerste aanleg slechts worden gelet op de voornaamste wapenfiguur. Als zodanig is in het geval van meer figuren in één veld beschouwd degene die het dichtst bij het midden geplaatst is;

bij twee figuren boven elkaar de bovenste;

bij gedeelde wapens is in eerste instantie slechts gelet op het heraldisch rechtse veld, behalve als dit een halve adelaar bevat;

bij doorsneden wapens (gelet) op het bovenste veld;

bij gevierendeelde wapens het eerste kwartier (heraldisch rechts boven), enzovoorts.

b. Voorop komen de wapens waarin een figuur éénmaal (per veld) voorkomt, zonder andere figuren; dan met andere figuren; vervolgens met twee gelijke figuren zonder andere, en dan weer met andere figuren; en dan drie gelijke figuren enzovoorts.

c. Elk van deze rubrieken is weer onderverdeeld al naar mate er niet of wel een tweede veld is met dezelfde of andere figuren dus eerst enkelvoudige, dan samengestelde wapens.

d. Voor meer figuren in één veld is gebruikt het teken -, voor meer dan één veld het teken -. Dat dus aanduidt: gedeeld, doorsneden of gevierendeeld met ...

Als voorbeeld volgt hier de onderverdeling der eerste opgenomen wapenfiguur, de eikel, waarbij er nog eens op wordt gewezen, dat de halve adelaars in het heraldische rechtse veld of eerste kwartier niet zijn vermeld en voor de rangschikking slechts in laatste instantie in aanmerking komen:

1 eikel

1 eikel - 1 eikel (d.w.z. samengesteld wapen waarvan zowel het eerste als het tweede veld een eikel bevatten)

1 eikel - 1 klaver

1 eikel - 2 klavers

1 eikel - 3 klavers

1 eikel - 1 lelie

1 eikel - 1 roos

1 eikel - 1/2 adelaar (in de heraldische linkerhelft!)

1 eikel - 1 klaver (in hetzelfde veld)

1 eikel - 2 klavers

1 eikel - 2 sterren

1 eikel - 2 kannen

2 eikels

2 eikels - 1 klaver

2 eikels - 3 klavers

2 eikels - 1 lelie

2 eikels - 1 roos

2 eikels - 1 ster

2 eikels - 1 blad

2 eikels - 1 klaver - 1 ster

2 eikels - 1 blad

3 eikels

3 eikels - 1 klaver

3 eikels - 2 klavers - 1 ster

3 eikels - 3 klavers

3 eikels - 1 lelie

3 eikels - 2 lelies

3 eikels - 1 hoofd

3 eikels - 1 leeuw

3 eikels - 1 eenhoorn

3 eikels - 1/2 adelaar

3 eikels - 1 gans

3 eikels - 1 tak

3 eikels - 1 garf

3 eikels - 1 dwarsbalk

3 eikels - 1 schuinbalk

3 eikels - 1 hart met 2 zwaarden

Wapens waarin niet twee of meer losse wapenfiguren naast elkaar voorkomen, maar één figuur, waarop geplaatst een andere, (b.v. een dwarsbalk beladen met een klaver), zijn geplaatst na degene waarin eerstgenoemde figuur vergezeld is van de andere.

Voor de onderlinge volgorde der wapenfiguren (die ook geldt voor de onderverdeling der rubrieken) heb ik een eigen willekeurig stelsel gebruikt, waarvan de indeling hier volgt:

1. De vijf voornaamste figuren, in Friese wapens voorkomende (in alfabetische volgorde)

a. eikel

b. klaver

c. lelie

d. roos (hierbij is alleen een ander aantal bladen dan 5 aangegeven)

e. ster (hierbij is steeds het aantal punten aangegeven)

2. Levende wezens en delen daarvan in volgorde

a. mensen en wezens in menselijke gedaante: man, vrouw, kind, onzeker

b. lichaamsdelen: hoofd, arm, hand (voor 'hart' zie onder 6)

c. zoogdieren: leeuw (w.o. luipaard), hond, vos, beer, griffioen, paard, pegasus, ezel, eenhoorn, rund, schaap (w.o. Lam Gods), geit, hert, zwijn, olifant, haas, onzeker (voor 'dolfijn' zie onder f) Na elk dier zijn lichaamsdelen

d. vogels: adelaar (w.o. tweekoppige adelaar), andere roofvogels, gans, zwaan, pelikaan, ooievaar, reiger, duif, haan, onzeker; daarna kop, vleugel, poot (veer onder 12)

e. slang

f. vissen: bot, haring, schelvis, snoek, tonijn, dolfijn, onzeker

g. ongewervelde dieren: krab, schelp

h. bomen

i. kruidachtige planten

j. delen van planten: aar, pluim, kool, garf, stronk, tak, rank, blad, bloem, vrucht, tros

(eikel, klaver, lelie en roos zie onder 1)

3. Hemellichamen

a. zon

b. maan (wassenaar) (ster zie 1f)

4. Letters en merken

a. letters (alfabetisch, hieronder monogrammen)

merken met 4-vorm, met X-vorm, met keper ^, met schuine en rechte haken, met kruisen,

lettervormige, met pijlen, sterren, wolfsangels en diverse.

5. Geometrische figuren en verdelingen

a. paal (waaronder meermalen gedeeld)

b. dwarsbalk (waaronder meermalen doorsneden) daarna dwarsbalk met bijzondere eigenschappen

c. linker en rechter schuinbalken door elkaar; daarna bijzondere schuinbalken

d. kruisen: eerst rechte doorlopende, dan verkorte, (Grieks kruis), vervolgens bijzondere vormen, daarna Latijnse kruisen

e. schuinkruisen: eveneens eerst doorlopende, dan verkorte (Sint Andries kruis) en bijzondere vormen

f. keper met bijzondere vormen

g. gaffel e.d.

h. gedeeld

i. ingehoekt

j. doorsneden

k. gevierendeeld, geschaakt

6. Diverse eenvoudige figuren

a. ruit (w.o. geruit veld)

b. bal

c. ring

d. schildje (w..o. vair)

e. hart

7. Voer- en vaartuigen en onderdelen

a. wagen, wiel

b. schip, anker

8. Vaatwerk e.d

a. vat, pot, kan, emmer, mand

9. Wapens

a. zwaard (w.o. kromzwaard en degen), hellebaard, pijl, boog, knots

10. Werktuigen

a. mes, schaar, bijl, zeis, sikkel, vork, troffel, passer, hamer, spijker, schaaf, schoenmakers- en leerbewerkingsgereedschap, schoorsteenhaal, diversen

11. Muziekinstrumenten

a. hoorn, klok, viool

12. Gebruiksvoorwerpen e.d.

a. kam, pen (w.o. veer), sleutel(s), zandloper, molenijzer, gesp, boei, boek, tafel, penning

13. Bouwwerken

a. brug, sluis, hek, huis, kerk, houtskoolbranderij, molen, poort, toren, zuil

14. Sieraden en attributen

a. kroon, rijksappel, staf, gordel, doornenkroon

15. Diversen

a. bergen, vuur

16. Onherkenbare figuren of onbekend

Toelichting bij deze uitgave

Deze digitale versie is gerealiseerd door Reinder H. Postma uit Oudwoude, skriuwer van de Fryske Rie foar Heraldyk.

Bij het verwerken van de gegevens heb ik de oorspronkelijke tekst zoveel mogelijk in tact gelaten. Enkele wijzigingen betreffen de spelling: eende-kop is b.v. geworden eendenkop. Verder is de lay-out begrijpelijkerwijze aangepast omdat de tekst in de computer nu eenmaal een ander aanzien geeft dan een getypte. Zo was het ook mogelijk om een automatische inhoudsopgave te genereren.

Het register is met de computer op alfabeth gezet, dat heeft ertoe geleid dat de f en v bijvoorbeeld uit elkaar zijn gehaald, dit in tegenstelling tot het origineel. Hetzelfde geldt voor de s en de z, de w, de u en de oe – waar het een ‘oe’ klank betreft. Dit komt trouwens maar een paar keer voor en zal niet tot grote problemen leiden. Met dank aan P.F. Visser uit Kollum, foarsitter fan de Fryske Rie, die de controle op onjuistheden en typefouten heeft uitgevoerd.

R.H. Postma.

1. De vijf voornaamste figuren, in Friese wapens voorkomende

1a. Eikel

1 eikel Attonis

1 eikel - 1 eikel Janckesz.

1 eikel - 1 klaver Haringsz.

Oosterzee

Pelterier

1 eikel - 2 klavers Palsma

Tiebbes

1 eikel - 3 klavers Scheltema

1 eikel - 1 lelie Rhala

1 eikel - 1 roos Hania

Thiema

1 eikel - 1/2 adelaar Feenstra

Offringa

1 eikel + 1 klaver Bruchts

1 eikel + 2 klavers Kooystra

Luxwolda

Meinerts

Posselman

1 eikel + 2 sterren Lauswolt

1 eikel + 2 kannen Kann

2 eikels Hania

Petri

2 eikels - 1 klaver Athonides

2 eikels - 3 klavers Bangama

2 eikels - 1 lelie Heloma

2 eikels - 1 roos Quaestius

Sickama

2 eikels - 1 ster Oosterzee

2 eikels - 1 blad Fopma

2 eikels + 1 klaver + 1 ster ?

2 eikels + 1 blad Sixma

3 eikels Gabbema

3 eikels - 1 klaver Hylkema

Lycklama

Sitties

3 eikels - 2 klavers + 1 ster Syrcks

3 eikels - 3 klavers Lycklama

Rouckema

Stellingwerff

A...

B...

3 eikels - 1 lelie Siccama

3 eikels - 2 lelies Harderwijck

3 eikels - 1 hoofd Bouwmeester

3 eikels - 1 leeuw Harinxma

Lycklama

3 eikels - 1 eenhoorn Jelgersma

3 eikels - 1/2 adelaar Bornstra

3 eikels - 1 gans Hylckema

3 eikels - 1 tak Stellingwerff

3 eikels - garf Jouma

3 eikels - dwarsbalk Lycklama

3 eikels - schuinbalk Teyens

3 eikels - 1 hart met 2 zwaarden Jellisz.

1b. Klaver

1 klaver Burmania

Glins

heer Aesgo

Palsen

1 klaver - 1 eikel Inia

Stans

Klaases

1 klaver - 3 eikels + 1 ster Oldendorp

1 klaver - 1 klaver Tiessens

Hoytema

Burmania

1 klaver - 2 klavers Jeddema

1 klaver - 1 roos ?

1 klaver - 1 zeemonster T...

1 klaver - 3 rietpluimen Holdinga

1 klaver - 2 letter + 1 klaver Broetiqs

Gauckes

1 klaver - 1 merk Tichelaar

I...

Sjolles

W...

1 klaver - 3 linkerschuinbalken Radbodus

1 klaver - 1 vijzel Eisma

1 klaver - 1 kan Fopma

1 klaver - 1 hek Terwisga

1 klaver - 1 afdak ?

1 klaver - ? Hotzema

1 klaver + 2 eikels ?

1 klaver + 1 lelie Popkama

1 klaver + 2 rozen Sytzama

1 klaver + 2 sterren Telting

1 klaver + 2 sterren + 1 wassenaar AEbinga

1 klaver + 2 letters Holwaerdus

1 klaver + 1 pijl Watnya

1 klaver + ? Wigersma

Wilhelmij

2 klavers Burmania

Hoytema

Hottyaz.

2 klavers - 1 eikel Jellez.

O...

2 klavers - 1 klaver Nijs

2 klavers - 1 bloem Rollema

2 klavers - 1 hoorn ?

2 klavers + 2 eikels Merckes

3 klavers Andringa

Backer

Boelema

Elselo

Haagsma

Hansonides

van der Mey

Moensma

Poelstra

Rinia

Rintjema

Siaarda

Schonegevel

Swart

Viersma

Westerhof

Wynia

Annes

Douwes

AEbes

Clasen

Frankes

Hendricks

Jorryts

Jous

Kornelis

L...

I...

Pitters

Renderts

Ruerds

Saakes

Sybbes

Thijssen

Wbles

Watses

Pybaz.

Klaasesz.

Gerrits

Jans

Taekes

3 klavers - 1 eikel Feddes

Petri

3 klavers - 2 eikels Baarda

3 klavers - 1 lelie B...

Sippens?

3 klavers - 1 roos Piers

Sakes

3 klavers - 1 hand Oosteinde

3 klavers - 1 zwaan Hoekema

Siebema

3 klavers - 3 zwanen Idema

3 klavers - 1 vogelpoot Posthumus

3 klavers - 3 vissen Botma

Heringa

Pytters

3 klavers - 3 schelpen A...

Gellii

3 klavers - 1 garf Tania

3 klavers - 1 riet Reitsma

3 klavers - 1 bloem Looxma

3 klavers - 2 kruiden? Do(o)ma

3 klavers - 1 wassenaar + 3 eikels Algra

3 klavers - 2 letters Rinses

B...

Sytses

3 klavers - 1 monogram Tersteeg

3 klavers - 1 merk Algera

van Assen

Bama

Banga

Botma

Brefo

Eekma

Gerlofsma

Heslinga

Jennema

Jouwsma

Oetsma

Peima

Rinia

Stinstra

Wymstra

Wynia

Hartmans

Hendrix

Cornelis

Scheltes

Sytses

Tjeerds

Teimes

Tiaerdsen

Johannis

Rinses

Lieuwes

Pieters

F...

3 klavers - 1 kruis Everts

Wigles

3 klavers - 1 schuit Ringers

3 klavers - 1 anker ?

3 klavers - 1 vijzel Vijselaar

3 klavers - 1 zwaard + 2 sterren Meyer

3 klavers - 2 zeisen + 4 sterren Meyer

3 klavers - 1 passer + 1 hoek Twynstra?

Olivier

3 klavers - 1 vork Osinga

3 klavers - 1 sleutel Koopman

3 klavers - 1 aambeeld Anskes

3 klavers - 2 spanen Dooitses

3 klavers - 1 rol Rolsma

3 klavers - 1 lattenraam Steensma

3 klavers - 1 steen in beek Steenbeek

3 klavers - ? Pietters

Goslings

3 klavers + 1 roos ?

3 klavers + 1 letter Rijnghe

5 klavers Eizinga

1c. Lelie

1/2 lelie Rolteman?

1/2 lelie - 3 eikels Fockens

1/2 lelie - 1 klaver Abbema

1 lelie Aylva

Ammema

Attiema

Bungga

Doinga

Hoeckema

Hoxwier

Sternsee

Ublama

Wnema

Roedmersma

Went

heer Jellardus

Gala

Tyaerd

Wlbed

1 lelie - 1 eikel Atsma

Burmania

Ydtsma

Martena

Stinstra

Tegers

1 lelie - 2 eikels Heloma

1 lelie - 3 eikels Uckema

1 lelie - 3 klavers Haga

1 lelie - 1 lelie W...

Beuker

1 lelie - 2 lelies de Grau

1 lelie - 1 roos Ozingha

Siccama

Lyeuwes

Pieters

1 lelie - 1 ster Sloterdijck

Galema

1 lelie - 2 sterren Camstra

1 lelie - 1 man Sternsee

1 lelie - 1 lam Lamminga

1 lelie - 1 haan Glinstra

1 lelie - 1 vogel Abma

Meyer

1 lelie - 1 hart Greydanus

1 lelie - 2 bloemen Ropta

1 lelie - 1 wassenaar Jensma

1 lelie - 1 letter Brouwer

1 lelie - 1 merk Rekker

1 lelie - 1 rad Greidanus

1 lelie - 1 sleutel Haerda

Heslinga

1 lelie - 1 rijksappel Greydanus

1 lelie - ? Leuringh

1 lelie + 1 eikel Attiema

Westerhuis

1 lelie + 2 eikels + 3 sterren + 1 klaver Creijghton

Tinga

1 lelie + 1 klaver Dekema

1 lelie + 2 klavers Bogaert

Roelof

1 lelie + 1 roos Osinga

1 lelie + 2 rozen Heringa

1 lelie + 3 rozen? Gerbranda

Gherryth

1 lelie + 1 ster Galama

1 lelie + 2 sterren Beima?

Homkema

Scinsema

1 lelie + 4 sterren Gerbrandus

1 lelie + 1 rank + 1 ster ?

1 lelie + 1 wassenaar Juckema

1 lelie + 1 wassenaar + 1 roos Gerbranda

1 lelie + 1 wassenaar + 1 roos + 1 ster Bernconis = Hamconis?

1 lelie + 1 wassenaar + 2 sterren Roorda

1 lelie + 1 merk Beilanus

1 lelie + 1 kruis Beilanus

1 lelie + 1 hart Stansius

Talma

1 lelie + 1 schild + 1 zwaard Schotanus

2 lelies Buma

Dekema

2 lelies - 1 klaver Hannia

2 lelies - 3 rozen Walrieb

2 lelies - 1 gans Sybberens

2 lelies - doorsneden van Renssen

2 lelies - 2 schuinbalken Peima

2 lelies + 2 rozen Beima

2 lelies + 2 torens Ripperda

3/2? lelies Wicheringe

3 lelies Hania

Meynsma

Mejontsma

Mockema

Rinsonides;

Strick

Tiddinga

3 lelies - 1 leeuw Feytzma

Iwsma

3 lelies - 1 stronk Nijenhuis

3 lelies - 1 kruis Benning

3 lelies - 3 potten Habbema

3 lelies + 1 vos Verhel

4 lelies Bawer

Hiddema

5 lelies Elinga

Tietema

6 lelies Weede

bezaaid met lelies Bootsma

1d. Roos

1 roos Aitzema

Atsma [4]

Boelens

Gunterberg

Scheltema [4]

A... [4]

Berdaz.

Cornelis

Galaz

1 roos - 1 klaver Hoytema [4]

Hommersma [4]

Roorda

Uninga [4]

1 roos - 2 klavers Ipema

Postma

Wringer

1 roos - 3 klavers Feenstra

Iusma [4]

Postma

Schieringa

Stania;

Suidema

Hylkes

1 roos - 1 lelie Albada [4]

Osinga

1 roos - 1 leeuw IJsbrands

1 roos - 1 adelaar Hulshuis [6]

1 roos - 3 vogels ?

1 roos - 1 dolfijn Steindam [6]

1 roos - 1 merk (Sierds [4])

? [6]

1 roos - 3 pijlen Broersma [4]

1 roos - 1 vat Jilkes

1 roos - 3 muren Goudbeeck

1 roos - 3 vlammen Herbranda?

1 roos + 1 klaver Haeytsma

1 roos + 1 klaver + 1 barensteel Rinske Eilerts

1 roos + 2 klavers Fockema

Idsinga

Klasen

1 roos + 3 klavers Meilema

1 roos + 1 lelie Albaeda

Osinga

Went

1 roos + 2 lelies Haarsma

Heeringha

Meurs [6]

1 roos + 1 ster Dokkema

1 roos + 1 ster + 1 klaver Idsinga

1 roos + 1 ster + 1 lelie Aylva

1 roos + 2 sterren Tjaarda

1 roos + 3 sterren Onnama

1 roos + 1 zwaan + 2 klavers Wyringa [4]

1 roos + 1 vleugel Sybrandtsz.

2 rozen van de Rijp

Scheltinga

2 rozen - 3 lelies Rennerda

2 rozen - 1 hond Scheltinga [6]

2 rozen - 1 hoorn W... [6]

2 rozen + 1 eikel Wyckel

2 rozen + 1 lelie Hesse

Roorda

2 rozen + 1 lelie + 1 barensteel Roorda

3 rozen Albada

Baert

van Dockum

Eysinga

Hania

Idzencha

Joha

Jonghema

Lezaen

van Muyden

Oostendorp

Stenstera

Walta

Wijngaarden

Gerrits

3 rozen - 1 leeuw Jonghama

3 rozen - 1 lelie Attiema

3 rozen - 2 rozen + 1 lelie + 1 barenst. Roorda

3 rozen - 1 hond Sioerda

3 rozen - 1 dwarsbalk Lezaen

3 rozen - 1 kruis Joha

3 rozen + 1 wassenaar Roorda

8 rozen - 1 letter Jarges

1e. Ster (hierbij 6 punten, tenzij anders aangegeven)

1 ster van Loon

Oosterzee

Meppel

1 ster waarop 1 roos Haja

1 ster waarop 1 kruis Rodenhuis [8]

1 ster - 1 eikel Van Asperen

1 ster - 1 eikel + 2 klavers Winter

1 ster - 2 eikels Oenema

1 ster + 2 eikels Poelstra

1 ster - 3 eikels Bootsma

Crack

1 ster - 1 klaver Huijsinga

Bavius

Van der Ley

Tiepma

Wytsma

1 ster + 1 klaver Jouka

1 ster + 1 klaver + 2 lelies Brongersma

1 ster - 2 klavers Kok

Heslinga

Orsma

Rynghe

Rumpf

1 ster + 2 klavers Lomars

Riddersma

Eysma

Folckerts

Sybrandi

1 ster – 3 klavers A…

Pytters

Ringie

Eskes

Tebbetman

1 ster – 1 lelie Poutsma

Poppema

Bunga

Jelgerhuis

Lyaukama [8]

Sloterdijk

Wynia

Wobbinga

Groestra

Solcama

1 ster + 1 lelie Lyaukama [6]

1 ster + 2 lelies Aylva

1 ster – 3 lelies Goslinga

1 ster + 3 lelies Alberda

Adema

Wygara

1 ster – 1 roos Juckema

Rosema

Tjipkes

1 ster + 1 roos Juckema

Raarda

Simens

1 ster + 2 rozen Stinstra

1 ster + 3 rozen Berum

1 ster – 1 ster Atzonis

1 ster – 3 hoofden Koumans

1 ster – ½ adelaar Brouwer

1 ster – 1 vogel Hammez

1 ster + 1 zwaan Annes

1 ster – 3 zwanen Lock

1 ster – 2 vissen Aesgama

1 ster – garf D…

1 ster – 1 krans Laurman

1 ster – 1 wassenaar Reynalda

1 ster + 1 wassenaar Schiphorst

Ynthjema

1 ster – 3 palen Kok van Delwijnen

1 ster – 3 ruiten Aggama

1 ster + 3 ruiten Van Speyart

1 ster – 1 rad Deyman

1 ster – 1 anker Dreyer

1 ster – 1 boog Hempenius

1 ster + 1 ring Schotanus

1 ster – 2 ringen Van Loon

1 ster - ?… T… [5]

Van Offenhuizen

1 ster + 2 takken Frencelius

1 ster + 3 bloemen Verrutius

1 ster + 1 wassenaar + 2 lelies Heringha

1 ster + 3 spanen ?...

1 ster + 1 hoorn + 1 letter Hoornstra

1 ster + 1 kam + 1 rad Camstra

1 ster + ?... Nauta

Unema

2 sterren Scholtema

Eelts

Haringa

Epema

Ipema

Epinga

Rodmersma

Tjaerda

2 sterren - 1 lelie Ockinga

H…

2 sterren + 1 lelie Popta

Sassinga

Tjallingiï

Ockinghe [5]

2 sterren - 1 roos Eelsma

2 sterren + 1 roos Bongma

Wybren

Sibrandi

2 sterren - 2 letters Sekema

2 sterren - hart met twee pijlen ?...

2 sterren - 1 vat met 2 spanen Brouwer

2 sterren + 2 eikels + 1 wassenaar Terwischa

2 sterren + 2 klavers Van der Velde

2 sterren + 2 gegolfde dwarsbalken Schot

2 sterren + 1 ruit + ½ lelie Hauckema

3 sterren Grovestins

Hoitema

Pierkens

Varet [5]

Berkel

Bonga

Buwinga

Asgama

Dockum

Molenschot

Roukema

Uffkens

3 sterren – 2 eikels Heinsius

Sjoerdsma

3 sterren – 1 lelie Siersma

3 sterren – 2 lelies + 1 roos Grovestins

3 sterren – 3 schelpen Canter

3 sterren - 3 bloemen ?

3 sterren - ? Hemsterhuis

3 sterren + 1 wassenaar Hitsma

Reinsma

4 sterren Dotinga

2. Levende wezens en delen daarvan

2a. Mensen en wezens in menselijke gedaanten

man, vrouw, kind, onzeker

1 zaaiende boer Rooterp

1 boer met vork de Boer

1 man met zak – 1 hand Alberts

heilige Michael Aesterfal

heilige Michael – 1 gegolfde schuinbalk Gratema

1 wildeman Sigersdorf

W…

Grombach

1 wildeman met boom ?...

1 monnik Schultz

Wopke

1 ridder Ripperda

1 ruiter De Ruiter

Neptunus Arjens

1 zittende vrouw De Ruiter

1 engel – 1 kan Mattheus

1 spelend kind Coopman

Mebius

1 menselijk figuur Feersma

Braunius

Oeberius

1 menselijk figuur met 2 pijlen Rataller

2b. Lichaamsdelen

hoofd, arm, hand ('hart' zie onder 6)

1 hoofd Swarte

Van Nitszen

Herbajus

Reyner

Roorda

1 hoofd – 1 leeuw Rhala

1 hoofd – 1 schip Nauta

1 hoofd - ? Roorda

1 hoofd + 3 klavers Burum

1 doodshoofd Dircks

2 doodshoofden Scheltis

3 doodshoofden Bentes

1 gevleugeld hoofd Van Harter

1 arm Bobbynga

1 arm met zwaard Botnia

Siercxma

Schrader

1 arm met zwaard + 3 klavers B…

1 arm met scepter – 1 roos Horatiï

1 arm met slang Kramers

1 arm met rijksappel Andringa

1 arm met ring de Rotte

1 arm met driehoek Houth

3 armen L…

1 hand – 2 lelies Hania

1 hand – 1 kwartier Schratenbach

1 schrijvende hand - 3 klavers Halbertsma

1 schrijvende hand – 1 roos Horatiï

1 hand met ? – 3 klavers Westerbaan

1 hand met hart Marklesbach

1 hand met boek Halbertsma

1 hand met pijl + 3 sterren Wissema

1 hand met lancet + 3 klavers Posthuma

2 handen met kruis Rippert

2 handen + blok Blok

2 handen met tak + rijksappel Werumeus

1 doodsbeen + doodshoofd + wassenaar Pousma

2c. Zoogdieren

1 leeuw Abbama

Aysma

Dames

Donia

Eemskerk

Gayckama

Harinxma

Huwarda

Johannes

Juswma

Lewe

Mamminghe

Metzger

Minnema

Ubbenga

Sjaerdema

Tadingha

Thiaerda

Alberts

Harckema

1 leeuw – 2 eikels Fungerus

1 leeuw – 3 eikels Herema

Harinxma

1 leeuw – 1 lelie I…

Sypsma

Lunia

1 leeuw – 3 lelies Jouwsma

Franckena

1 leeuw – 3 rozen Donia

1 leeuw – 3 sterren (?) Doenia

1 leeuw – 1 leeuw Jans

Cronenburg

Wybbets

1 leeuw – 1 wassenaar + 2 rozen Donia

1 leeuw – 3 wassenaars Harinxma

1 leeuw – 1 dwarsbalk Tiboult

Vegelin

1 leeuw – 1 schuinbalk Lewe

1 leeuw – 1 schuinkruis …tenborch

1 leeuw – ingehoekt Vermees

Schick

1 leeuw – 3 harten Donia

1 leeuw - 1 hoorn + 3 klavers Scheltema

1 leeuw – 1 tweezijdige kam + 1 bril + 1 ster Kantes

1 leeuw met ster Van Nockhern

1 leeuw met spaan Tjessinga

1 leeuw met pijl Oort

1 leeuw gekroond Bronchorst

Tserclaes

1 gekroonde leeuw – 1 zandloper Beintema

1 gekroonde leeuw met zwaard Karelson

1 leeuw + 1 barensteel Blankenheim

Verbeek

1 leeuw + 3 klavers Simons

1 leeuw + 3 doodshoofden Walings

1 leeuw + 1 boom Hilarides

1 leeuw + 3 dwarsbalken Heymans

1 leeuw + 1 schuinbalk Temple

1 leeuw + 6 blokjes Boxmeer

1 leeuw + veel blokjes Nassau

1 leeuw + 2 sikkels Kempenaer

3 leeuwen de Schepper

3 leeuwen – 3 schuinkruisen Liedekerke

3 leeuwen – 3 leeuwen De Crane

4 leeuwen Van Cronenburgh

1 uitkomende leeuw Terberge

1 uitkomende leeuw - 1 roos + 2 sterren Buveritius

1 uitkomende leeuw – 1 uitkomende leeuw Staghouwer

1 uitkomende leeuw – 1 vis Mensinck

½ leeuw – 1 bloem Questius

1 uitkomende leeuw – 3 x gedeeld Linthorst

1 uitkomende leeuw + 2 sterren Westendorp

1 uitkomende leeuw – 2 veren Lieuwma

1 gekroond luipaard + 2 dwarsbalken Ragay

1 luipaard – 1 lelie Mockama

1 luipaard – 3 sterren [5] Henric

1 luipaard – 1 merk Kornelis

1 luipaard – 6 dwarsbalken Rehden

1 luipaard – 1 keper + 3 hoorns Haersma

1 luipaard + 3 sterren [5] Johannis

2 luipaarden – 1 luipaard Hohenlohe

3 luipaarden Van der Moelen

1 liggende gekroonde leeuw Bruinsma

3 leeuwenkoppen Sweerts

3 leeuwenkoppen – 1 uitkomende arm Lieuma

3 leeuwenkoppen – 1 trommel Lieuma

1 windhond Augustus

Hemmema

Kloek

1 liggende hond Scheltema

1 zittende hond Barel

1 hond – 3 eikels Jeppema

1 hond – 1 vogel op tak Swalue

1 hond – 1 hoorn Koehoorn

1 hond – 1 tafel Tjeerds

1 hond + 1 hek (?) Cornelis

1 hondenkop – 2 hertenkoppen + 1 hoorn Siccama

1 vos Doerenheim

Fuchx

1 vos – 1 boom Jongestall

2 vossen De Vos

1 vos – 3 palen Van Veltdriel

1 beer Beerwouts

De Beer

1 beer met zwaard ?...

1 griffioen Uiterswier

Gryff

Bruijn

1 griffioen met zwaard Storm

1 griffioen – 1 roos + 2 sterren Saakma

1 paard Wytses

Sybrens

1 paard – 3 klavers Wynsens

1 paard – 1 garf Van Riesen

1 paard – 1 aambeeld Tjallings

1 paard – 2 spanen Eisma

1 paard + 1 boom Buma

1 paard + 3 letters Baarda

1 pegasus Fockama

Stapert

3 ezelskoppen Van Ittersum

1 eenhoorn B…

Pels

1 uitkomende eenhoorn – 3 klavers Bongma

1 eenhoorn + 7 sterren Humalda

1 eenhoorn + 1 wassenaar + 6 sterren Aebinga

Humalda

1 eenhoorn + 1 wassen.+– 6 sterren – 1 phoenix Aebinga

1 eenhoorn + 1 boom Krants

1 eenhoorn + 1 schuinkruis gekr. Inia

1 rund Bontekoe

Buma

Cole

1 springend rund ?

1 rund – 1 merk Herkes

1 runderkop Hagen

Heereszn.

1 runderkop – 1 klaver ?

1 runderkop – 2 klavers Acronius

1 runderkop – 3 klavers Canter

Heynsius

Olpherda

1 runderkop – 3 hoefijzers Buysing

1 runderkop – 1 kroon Waelwijck

Huigh

1 runderkop – 1 berg Lautenbach

1 runderkop + 2 eikels Blauw

1 runderkop + 2 klavers ?

1 runderkop + 3 klavers Gerbens

1 schaap Lamsbergen

1 schaap – 1 dwarsbalk Schaep

1 Lam Gods Van Dalen

Foppinga

Wylhelmus

Onninga

1 schaap + 2 letters Munckhuis

1 schaapskop – leeuw Schaatsma (Phaesma?)

1 geit – 1 lelie Petraeus

1 geit – 1 leeuw Groenewolt

1 geit – 1 tweekoppige adelaar Adelaar

Elgersma

1 gekroonde geit – 3 sterren ?

2 geiten Coenders

2 geiten – 2 kronen Conders

2 geiten + 1 boom Conrades

1 hert Nanninghs

Hendriks

Staphorst

1 hert – ½ adelaar Van Assen

1 hert – 3 bloemen Faber

1 hert + 1 ster ?

1 hert + 1 boom Jacobi

Reneman

1 hert + bomen Rheling

1 hert + 3 kammen Cammingha

1 hert + 1 hek Overhart

1 hinde Reneman

1 hinde + 3 rozen IJtsma

1 hertenkop - 1 wassenaar + 1 klaver Albarda

1 zwijn Schreeuwens

1 zwijn – 1 adelaar A…

2 zwijnen – 1 zwijn Bergsma

3 zwijnen Bergsma

1 zwijnskop – 3 rozen van Welvelde

1 zwijnskop + 3 klavers + 2 eikels ? (Dorpswapen Oldeboorn?)

3 zwijnskoppen Bockema

1 olifant Codere

1 haas – 1 ster Haselcamp

1 haas + 3 klavers Hachtingius

1 haas + 2 bloemen Jorritsma

2 hazen - ? Sjoerda

1 viervoetig dier – 2 spanen Jeltes

1 dierenkop Esens

2d. Vogels

waaronder 2-koppige adelaar, andere roofvogels, gans, zwaan, pelikaan, ooievaar, reiger, duif, haan, onzekere vogels ; daarna kop, vleugel, poot, ('veer' onder 12)

1 adelaar Aldringa

Aebinga

Vishuizen

Heemstra

Idzerda

Jarla

Runnia

Symonsz.

1 tweekoppige adelaar Amminga

Aebinga

Emingha

Herckema

Hermana

Jella

Jeltinga

Mynnama

Pybes

Rispens

Cibonis

1 gekroonde adelaar Nidorp

1 tweekoppige adelaar – 1 lelie Dixtra

1 adelaar – 1 ster Aitzema

1 adelaar – 1 leeuw Tjaarda

Beninga

1 adelaar met hartschild Beuckens

1 tweekoppige adelaar – 3 klavers Van der Meer

1 adelaar – 1 roos Aitzema

Kiestra

1 uitkomende adelaar – 1 roos [4] Atsma

1 2-koppige adelaar – 3 sterren Ammama

Van Heteren

1 adelaar – 3 dwarsbalken Schallenberg

1 gekroonde adelaar – 8 schuinkruisen Verdugo

1 2-koppige adelaar – gekeperd Aebinga

1 adelaar – 1 keper + 2 vogels + 1 vis ?

1 adelaar – 3 ruiten Riemersma

1 adelaar met 2 zwaarden Sakes

1 adelaar + 2 klavers Jeltinga

1 adelaar + 6 klavers Van Echten

1 adelaar + 1 roos Steenwick

1 adelaar + 3 rozen Scheltinga

1 adelaar + 4 rozen Annius

1 adelaar + 1 ster Jepma

1 adelaar + 2 sterren Riemersma

1 adelaar + 4 sterren Riemersma

1 adelaar met 1 vogel Van Leeuwen

1 adelaar + 1 wassenaar Eminga

1 adelaar + 2 schuinkruisen Ompteda

1 adelaar met 1 boog Gokkinga

1 adelaar + 1 hek Provana

½ adelaar + 1 ster Bolhuis

2 2-koppige adelaars - ? Krijttenburgh

3 adelaars – 1 kruis Quarles

1 roofvogel – 1 haas Van der Broek

3 roofvogels Revius

1 uil Van Sanderen

1 gans Fogelsangh (niet juist)

Sythjema

Werven

1 zwaan Albada

Fogelsangh

Noordbeek

Wiarda

Adama

Jarichs

1 zwaan met halsband Tjercksma

Wiarda

1 gekroonde zwaan Wiarda

1 zwaan met 3 eikels Hylckama

1 zwaan met tak Gabes

1 zwaan – 3 klavers Suiderbaan

Hansma

Marswal

Suffena

1 zwaan – 1 roos [4] Renkema

1 zwaan – 1 leeuw Steensma

1 zwaan – 1 hond Wiarda

Steensma

1 zwaan – 1 merk Jans

1 zwaan – gedeeld en 2 x doorsneden Unckele

1 zwaan + 2 klavers Bongha

1 zwaan + 3 klavers Hansma

1 zwaan + 3 dwarsbalken Vliermaal

2 zwanen – 1 man met pijl Bauckema

3 zwanen ?

1 zwanenkop Lycklama

1 pelikaan met jongen Wiersma

Adama

Buingha

Hoppers

1 ooievaar Bennema

1 reiger ?

1 reiger – 1 wassenaar Buma

1 reiger + 1 boog Buma

1 reiger + 2 blokjes Arnoldi

1 duif met tak Fullenius

1 duif – 3 klavers Couperus

1 duif - 1 schelp Duyff

1 duif – 1 garf ?

3 duiven Couperus

1 haan Hanekuyk

De Lange

1 mostervogel Reynsma

1 vogel Vening

Knock

1 vogel op een tak Beena

Bras

Danckelman

1 vogel met ring – 1 eikel Dolocher

1 vogel – 3 klavers Van Geelkerken

1 vogel – 1 slang Brunia

1 vogel – 2 pluimen Elcama

3 vogels Jorritsma

Oversteege

Doitsma

Petri

3 vogels – 1 leeuw + 3 bogen Bisdom

3 vogels – 2 gekanteelde dwarsbalken ?

3 vogels - ? ?

3 vogels – goud Ursele

1 vogelkop Van Taedema

1 uitkomende vogelkop Van Abbema

1 adelaarsvleugel Aernsma

1 vleugel – 1 dwarsbalk + 2 wassenaars Entens

1 vleugel – 1 vleugel Wyboltsma

1 vlucht Banga

Huber

1 vogelpoot Satink

1 vogelpoot – 1 roos Renici

3 vogelpoten Kaldenbach

2e. Slang

1 slang – 3 bloemen Van den Acker

2f. Vissen

bot, haring, schelvis, snoek, tonijn, dolfijn, onzeker

3 botten – 3 klavers Botma

3 haringen – 3 klavers Heringa

3 haringen – 1 hoofd Heringa

3 schelvissen Schelsma

1 snoek Hicht

1 tonijn Van der Toon

1 dolfijn + 2 rozen Andrea

1 vis Janz.

1 vis – 3 klavers Heixan

2 vissen Hinrich

2 vissen – 3 molenijzers Boeymer

2 vissen + 1 lelie Aesgema

2 vissen + 4 kruisen + 1 schildje Capelle

3 vissen Tieboel

Fontein

3 gekroonde vissen ?

3 vissen – 1 ster ?

3 vissen + 1 kroon ?

2g. Lagere dieren

krab, schelp

1 krab + 3 rozen + 3 bladen Krab

1 krab + 1 barensteel van der Waeyen

1 schelp + 1 roos Hillebrands

Mammo

3 schelpen Walta

Herema

Juwinga

Hottinga

3 schelpen – 1 roos ?

3 schelpen – 1 slang Brunia

3 schelpen – 3 ruiten Heerma

3 schelpen + 2 sterren ?

2 hoornschelpen – 1 pijl Kingma

3 hoornschelpen – 3 pijlen Kingma

2h. Bomen

1 eik ?

1 linde Lindeman

1 boom Noyon

Noteboom

Papma

Schuurmans

Rummers

Semler

Homeri

1 boom – 1 eikel Agricola

1 boom – 1 klaver I…

Tanja

1 boom – 3 klavers Bouritius

Rudolphi

1 boom - 1 lelie Piters

Acronius

1 boom – 3 lelies Witteveen

1 boom – 3 sterren Heineman

1 boom – 1 griffioen Harses

1 boom – 1 zwijn Hoving

1 boom – 1 merk Uitermerk

1 boom – 1 schuinbalk Roussel

1 boom – 1 hoorn Gerkes

1 boom - ? De Jong

1 eik + 1 ster + 1 lelie Haersma

1 boom + 1 ster + 1 wassenaar Jellema

1 boom + 2 sterren Wellens

1 boom + 1 leeuw Robles

1 boom + 1 leeuw Galenus

1 boom + 1 vos + 1 hert Beekhuis

1 boom + 2 geiten Nauta

1 boom + 1 hert Rodegenes

Verschuir

1 boom + 2 herten Sekema

Sibrant

Walles

1 boom + 1 dier Everardi

1 boom met 3 vogels IJssel

1 boom + 1 slang Ornia

Petreiz.

Witteveen

1 boom + 1 blad Lens

1 boom + 1 letter Ruardi

1 boom + 1 letter + 1 lelie Noyon

1 boom + 1 zwaard Brouwer

1 boom + 1 spade Schuiring

1 boom + ? Rommerts

4 bomen Van der Ley

veel bomen - ? van der Laen

2i. Kruidachtige planten

1 kruid Rudiger

1 kruid – 1 zon Florison

3 kruiden – 1 ster Adius

1 kruid op grond Schik

Van Tuinen

1 kruid op grond – 2 lelies + 1 ster + 1 klaver Ferblans

1 kruid in pot + 1 eikel + 1klaver Reiding

1 kruid + 2 klavers Nijenhuis

1 kruid + 1 zon Prakken

2 kruiden – 3 klavers Scheltema

3 kruiden Ropta

3 kruiden met vogels Vlasvink

2j. Delen van planten

aar, pluim, kool, garf, stronk, tak, rank, blad, bloem, vrucht, tros (eikel, klaver, lelie en roos zie onder 1)

1 aar + 2 eikels Hemminga

2 aren Attema

2 aren – 3 klavers Doma

2 aren + 2 eikels Claeses

2 aren + 3 klavers Botma

3 aren Munickehuis

Wierdsma

3 aren – 1 eikel Eckringa

3 pluimen – 1 garf …oncq

7 pluimen ?

2 rietpluimen – 1 zwaard Beyma

3 rietpluimen Holdinga

Van Tuinen

3 kolen Kools

1 garf Aytta

Tsjessema

1 garf – 1 eikel R…

1 garf – 3 klavers Tania ?

1 garf - ? Annes

Jans

1 garf + 2 eikels Habbema

1 stronk d’ Mepsche

1 stronk + 2 kruisen Buiting

1 tak Feddo

Mellema

Hautenberg

Coccejus

1 tak – 1 roos Tadema

1 tak + 2 wassenaars Valckenier

1 tak + 3 torens + 3 vluchten Castilleios

2 takken – 3 schelpen Stellingwerf

1 rank – 1 ster Solckema

½ blad – 1 dwarsbalk Entens

1 blad Frenk

Van Huls

2 bladen Osinga

Jelle

Oenema

2 bladen (?) – 2 lelies Sickyngha

3 bladen Bessinga

3 bladen – 1 boom – 1 zwaard Basunik

3 bladen + 5 rozen Dodonis

1 bloem – 1 klaver + 1 eikel Adama

1 bloem – 3 klavers Binnerts

1 bloem + 1 eikel + 1 klaver Boëtiï

1 bloem + 2 eikels Boelens

3 bloemen Hennama

Wyggama

8 bloemen Meyrer

3 vruchten Bouricius

3 vruchten – 3 dwarsbalken Frieswijk

1 druiventros – 1 hand met mes Wijngaarden

1 druiventros – 1 kruid Laurentius

3. Hemellichamen

3a. Zon

1 zon Albertsma

Fons

1 zon – 1 lelie Zimmerman

1 uitkomende zon – 1 vogel Holkema

1 zon met arm met bloem + ? Ardingius

3b. Maan

1 wassenaar Formier

Unia

1 wassenaar – 2 klavers Andla

1 wassenaar – 1 lelie Galema

1 wassenaar – 1 leeuw Unia

1 wassenaar – 2 tweekoppige adelaars Krijtenburgh

1 wassenaar – 1 dwarsbalk Jousma

1 wassenaar – 3 hellebaarden Binkes

1 wassenaar - ? Jans

1 wassenaar + 1 eikel Docer

1 wassenaar + 1 eikel + 1 klaver ?

1 wassenaar + 2 klavers Andela

Hiddinga

1 wassenaar + 1 lelie Douma

1 wassenaar + 1 ster + 1 lelie Doeyenga

1 wassenaar + 1 roos [4] Donia

1 wassenaar + 2 rozen [4] Hoitinga

1 wassenaar + 2 rozen [5] Walta

Bosum

Algera

1 wassenaar + 3 rozen [4] Algera

1 wassenaar + 3 rozen [5] Hommema

1 wassenaar + 1 ster Gisens

Vriemoet

Lougen

Peter

Syardus

Jelkema

Siccama

Idses

Ynthjema

Nauta

Aesgama

1 wassenaar + 1 ster + 1 lelie Juckema

Goslings

1 wassenaar + 1 ster + 1 roos Gheltsma

Juckama

1 wassenaar + 1 ster + 2 vissen Aasgama

1 wassenaar + 1 ster + ? Tyardts

1 wassenaar + 2 sterren Sierd

Renici

Juckama

Hemmema

Haitsma

Burmania

Graetinga

Hottinga

1 wassenaar + 2 sterren [8] + 3 klavers Nauta

1 wassenaar + 2 sterren + 1 roos Burmania

Graetinga

1 wassenaar + 2 sterren + 1 merk Sybouts

1 wassenaar + 3 sterren Abbes

Baerdt

Gravius

Winia

Zaagman

Rimmersma

Oenema

Renickz

Algera

Epeus

Poutsma

Dorhout

Mercator

1 wassenaar + 3 schuinkruisen Overhoff

2 wassenaars – 1 wassenaar + 3 rozen Roorda

2 wassenaar + 1 ster Six

3 wassenaar – 1 klaver Hannema

3 wassenaar – 1 leeuw Haersma

3 wassenaar – 1 dwarsbalk Wassenaer

4. Letters en merken

4a. Letters

(alfabetisch gerangschikt, hieronder monogrammen)

G V + 1 eikel + 2 klavers Ubles

G V + 3 eikels + 2 klavers Ubles

H, daar doorheen omgekeerde S Hendryckx

H P P…

M F V Janssen

K T Tadema

Y R L N door elkaar gevlochten –

2 klavers + 1 doodshoofd Lieuwes

N en S door elkaar Sybes

S + 2 klavers Spanhemes

T en H onder elkaar Hendriks

V + 3 rozen [4] Herewey

Weistra

W …

W – 3 klavers Van Kleffens

Omgekeerde P door W + 3 sterren Wytses

4b. Merken

B1 Met 4-vorm

4-vorm – 3 klavers Van der Let

4-vorm + 2 rozen Ypey

4-vorm + 1 klaver Tjerdts

4-vorm Ruimsadelaar

4-vorm – 3 klavers I…

Wellems

4-vorm + 2 letters Bonnama

A…

Sipkes

4-vorm – 3 klavers Gerlsma

4-vorm – 2 linker schuinbalken ?

4-vorm – 3 klavers D…

4-vorm – 1 eenhoorn Pettenga

4-vorm – 1 molen Van der Meulen

Minnes

Gerbens

J…

)))) 4vorm – 3 klavers G…

Scrioetsma

))) 4 vorm - 3 eikels ?

Werthzie

Tsalings

Breugeman

Harmenz.

4-vorm + 2 letters Minnisz.

Abbema

Creck

Claeses

Tomas

Idses

B2 Met -vorm

-vorm Alberts

Fettyaz.

Ter Leya

Sipckez

Jans

Raerdt

Hetta

Piers

-vorm + 1 eikel Scheltema

-vorm – 3 klavers Foppes

B3 Met ^ -vorm

^ -vorm Cantert

Wopkez.

Koen

Wijngaerden

Tjallis

^ -vorm – 1 klaver Nordingh

Langwolt

^ -vorm – 2 klavers Hauckes

^ -vorm + 3 klavers Sinia

Ietes

^ -vorm - 3 klavers Nijdam

^ -vorm - 1 kruis + 1 ster + 1 klaver Sybbes

^ -vorm + 3 lelies Alma

B4 Met schuine en rechte haken

Hotzes

Jacobs

Hillama

Ewma

Hansz.

+ 1 klaver ?

- 3 bladen Van Eck

B5 Met een rechte haak

- 1 klaver ?

Van Stavoren

E… di (Everhardi ?)

Hiddama

Lollez.

Allez.

+ 1 lelie + 6 sterren Pybes

B6 X-vorm of met kruisen

X-vorm Algera

Andryesz.

Soenmansz.

Ciricus

Eelckis

Van der Kolk

A…

Oosterbaan

Hiddema

Wybez.

Ansschez.

Dowes

Bentes

O…

Ghysbertsz.

Petri

Yntesz.

Lyewes

Peterz.

Lucae

Heid

Idsesz.

Dowes

X-vorm + 1 klaver Jans

B…

X-vorm + 2 klavers H…

X-vorm - 2 klavers Gerroltsma

X-vorm – 3 klavers Martens

R…

Eelkes

Buwes

Tadema

Jans

X-vorm – 1 roos [4] Henrici

X-vorm – 3 rozen Bartels

X-vorm - 1 2-koppige adelaar Eernsma

X-vorm – 1 aambeeld + 2 hamers Smitsius

X-vorm – 3 letters Van Buyten

B7 Lettervormige tekens

lettervormige tekens Pitters

lettervormige tekens – 3 klavers ?

lettervormige tekens – 2 rozen +

1 klaver Roelofs

Fockema

B8 Met pijlen

met pijlen Heres

Juusma

met pijlen – 3 klavers Jacobs

B9 Met sterren

met sterren – 1 klaver F…

met sterren – 3 klavers Johannes

B10 Merken met wolfsangels

- vorm Van der Vecht

Clasen

Annema

- vorm – 1 zwaan Kool

Van den Acker

- vorm – 2 rozen Buermanya

- vorm + 1 wassenaar Pytters

B11 diverse merken

diverse merken – 1 klaver Anckes

diverse merken – 3 klavers Roelofs

diverse merken Gerbisz.

S…

5. Geometrische figuren en verdelingen

5a. Paal

(waaronder meermalen gedeeld)

1 paal - ? Buinau

1 paal + 2 leeuwen Stachouwer

1 paal + ½ dwarsbalk + 2 lelies + 1 hertenkop Lycklama

2 palen – 1 roos Abbema

3 palen Cruiningen

3 palen – 1 roos [4] Abbema

7 x gedeeld Schwartzenberg

7 x gedeeld – 3 linker schuinbalken Schwartzenberg

3 geknotte palen Eyck

5b. Dwarsbalk

(waar onder: meermalen doorsneden, daarna dwarsbalken met bijzondere eigenschappen)

1 dwarsbalk Boelens

Van Borsele

Ketel

Van Raesfelt

Charles

Wiarda

Bouwens

Dreeuws

Sickinghe

Woutersz.

1 dwarsbalk - ? Sickinghe

1 dwarsbalk + 3 eikels Synedus

1 dwarsbalk + 2 lelies Lycklama

1 dwarsbalk + 3 lelies Buning

1 dwarsbalk + 6 lelies Van Hoof

1 dwarsbalk + 7 lelies Hyllekes

1 dwarsbalk + 3 rozen Julsinga

Rengers

1 dwarsbalk + 1 ster + 2 eikels Wiarda

1 dwarsbalk + 1 ster + 1 lelie Poutsma

1 dwarsbalk + 2 sterren Tzigora

1 dwarsbalk + 3 sterren Westerbaan

1 dwarsbalk + 5 sterren Siersma

1 dwarsbalk + 1 ster + 1 uitk. paard Haubois

1 dwarsbalk + 1 Lam Gods + 2 sleutels ?

1 dwarsbalk + 3 zwijnen Bergsma

1 dwarsbalk + 1 eekhoorn + 1 slang ?

1 dwarsbalk + 3 dierenkoppen – 1 rad Arjens

1 dwarsbalk + 3 vogels Torillion

1 dwarsbalk + 1 hoornschelp Kerkwerven

1 dwarsbalk + 1 garf + 1 klaver + 2 eikels van H…

1 dwarsbalk + 3 wassenaars Baertouts

Wassenaar

Bonteman

Willems

Stevens

1 dwarsbalk + 3 ruiten Vegelin

De Trajecto

1 dwarsbalk + 6 harten ?

1 dwarsbalk beladen met 1 klaver Buisma

1 dwarsbalk beladen met 3 lelies Van der Ley

1 dwarsbalk beladen met 3 rozen Koenynck

Michiels

Koonyinx

1 dwarsbalk beladen met 1 ster Louwens

Bauwema

Bonnama

Konings

1 dwarsbalk beladen met 3 sterren Winsemius

1 dwarsbalk beladen met 2 klauwen Gauma

1 dwarsbalk beladen met 1 vogel Wyckel

1 dwarsbalk beladen met 1

wassenaar + 2 sterren Moll

1 dwarsbalk beladen met 1 letter Althain

1 dwarsbalk beladen met 4 schuinkruisen Van Ghendt

1 dwarsbalk beladen met kantelen Buwalda

1 schuin geschaakte dwarsbalk Koster

1 dwarsbalk beladen met ? Mollema

2 dwarsbalken Wadwarden

2 dwarsbalken – 1 merk L…

2 dwarsbalken beladen elk met 3 schuinkruisen Emstel

2 dwarsbalken van vair Poelwijk

5 x doorsneden Rufelaert

5 x doorsneden + 12 schuinkruisen Gramaye

8 dwarsbalken – 3 bloemen Frieswijk

7 x doorsneden + 10 kruisen de Bruyn

4 dwarsbalken Goltstein

4 dwarsbalken + 1 kwartier Van Haren

5 dwarsbalken + 1 ster + 1 klaver Van der Ley

6 dwarsbalken + 1 ster Beaufort

9 dwarsbalken + 1 vogel Boltjes

1 verkorte dwarsbalk + 3 wassenaars Wassenaar

1 gekanteelde dwarsbalk + 1 lelie + 1 adelaar Lemper

1 uitgeschulpte dwarsbalk + 7 vogels Peaux

1 beiderzijds gekanteelde dwarsbalk Ingheim

1 beiderzijds gekanteelde dwars-

balk – 3 klavers Frenst

2 beiderzijds gekanteelde dwarsbalken Quad

Van Tongeren

1 hoekige dwarsbalk Van Foreest

de Wijs

2 hoekige dwarsbalken Van Reede

1 gegolfde dwarsbalk Wissenbach

1 gegolfde dwarsbalk + 1 ster Wieringa

1 gegolfde dwarsbalk + 2 sterren Sande

1 gegolfde dwarsbalk + 3 wassenaars ?

3 gegolfde dwarsbalken – 1 wassenaar Hartsinck

5c. Linker- en rechterschuinbalken door elkaar, daarna bijzondere schuinbalken

1 linker schuinbalk – 3 klavers Balk

1 schuinbalk + 1 leeuw + 3 bomen De Kampferbeek / (=Von Eichstorff – RHP.)

1 schuinbalk + 2 vleugels Ludolfi

1 linker schuinbalk beladen met 3 klavers Sluyterman

1 linker schuinbalk beladen met 3 lelies ?

1 schuinbalk beladen met drie

runderkoppen Schultz

1 schuinbalk beladen met 3 vogels Altena

1 schuinbalk beladen met 1 slang Schregardus

1 schuinbalk beladen met 3 vissen Clant

1 schuinbalk beladen met

3 wassenaars Buttingha

1 schuinbalk 6 x gekeperd Sichem

1 geschaakte schuinbalk – 1 roos ?

1 schuinbalk beladen met 1 ruit Dimmer

1 schuinbalk beladen met 1

klysteerspuit De Postella

3 schuinbalken Espelbagh

Gervesi

3 linker schuinbalken Espelbach

3 linker schuinbalken – 1 hert ?

3 schuinbalken – 3 Trautmansdorf

4 linker schuinbalken - ? Jonker

5 schuinbalken Camp

1 gegolfde schuinbalk Vervou

1 gegolfde linker schuinbalk + 2 klavers Gerroltsma

3 afgeronde verkorte schuinbalken

– 2 ballen Graevynck

1 linker schuinbalk – ½ rechter

schuinbalk geschaakt Polleman

5d. Kruisen

eerst rechte doorlopende, dan verkorte of Grieks kruis, vervolgens bijzondere vormen;

daarna Latijnse kruisen

1 kruis Bylant

1 kruis – 1 bloem ?

1 kruis + 1 lelie + 1 ster [5] +

1 eikel + 1 roos Boelema

1 kruis + 2 vogels +

2 ringen met lelies Ourin

1 kruis + ? Dirck

1 kruis beladen met 5 lelies Belgrave

1 kruis beladen met 5 sterren Du Buich

1 kruis beladen met 5 schelpen De Selys

1 verkort kruis – 1 roos Traen

1 verkort kruis – 1 ster Brant

1 verkort kruis + 1 klaver Hanema

1 verkort kruis + 1 leeuwenkop +

2 rozen + 1 lelie Stania

1 verkort kruis + 4 ballen Doekles

1 ankerkruis Bentinck

Dompselaar

Tako

1 ankerkruis – 1 kreeft Fabricius

1 ankerkruis + 4 sterren + 1 klaver Henric

1 ankerkruis + ? De Becker

1 krukkenkruis + 1 ster + 2 rozen Van Loon

2 breedarmige kruisen Wijdenbrug

1 leliekruis – 1 hand Philippus

1 kruis met ringen + 1 leeuwenkop

+ 2 rozen [4] + 1 lelie Stania

1 Latijns kruis Luijdensz.

1 Latijns kruis op berg – 1 schuin-

kruis van takken Petri

1 Latijns kruis + 2 sterren Jacklez.

9 herkruiste Latijnse kruisen + 2 vissen Van Brakel

5e. Schuinkruisen

eveneens eerst doorlopende, dan verkorte (Sint Andrieskruis) en bijzondere vormen

1 schuinkruis – 1 roos Arnoldi

1 schuinkruis + 2 verkorte schuinkruisen Buygers

1 schuinkruis van 9 blokken Van Voort

1 verkort schuinkruis – 1 klaver Symons

1 verkort schuinkruis – 3 dwarsbalken Van Challansi

3 verkorte schuinkruisen Van der Dilft

3 verkorte schuinkruisen – 3 schelpen Hanses

Brunia

4 verkorte schuinkruisen - ? Van Gent

1 ankerschuinkruis Donnia

5f. Keper

met bijzondere vormen

1 keper Ledeboer

1 keper + 1 paal beladen met 1

knoestig schuinkruis Van Herzeele

1 keper + 1 klaver Pibinga

1 keper + 1 klaver + 1 lelie + 1 vogel Snip

1 keper + 2 klavers + 1 ster + 1 zwaan ?

1 keper + 2 sterren + 1 klaver Van Vierssen

1 keper + 3 sterren Fenema

1 keper + 1 paard + 1 ster Wiarda

1 keper + 2 vleugels + 1 klaver Ghemmenich

1 keper + 3 schelpen Hagens

1 keper + 2 wassenaars + 1 hertenkop Drabbe

1 keper + 3 wassenaars Hambach

1 keper + 3 weerhaken Reddingh

1 keper + 3 verkorte schuinkruisen Nijeveen

1 keper + 1 barensteel + 1 lelie Van der Nijsten

1 keper + 3 ballen Le Boullenger

1 keper + 3 ringen Martin

1 keper + 2 raderen + 1 roos ?

1 keper + 2 kannen + 1 druiventros H…

1 keper + 3 vaten Van der Laen

1 keper + 3 hamers Van Sonsbeeck

1 keper + 3 gespen Van der See

1 keper + 3 ? Dames

Olpherts

Bosman

1 keper beladen met 5 rozen Pierson

1 keper beladen met 3 sterren De Lespierre

Veltman

1 keper beladen met 4 ? Van Velsen

2 kepers de Veen

1 keper beladen met 2 sterren + 1 keper

beladen met 3 verkorte schuinkruisen Hanneman

5 kepers Van Egmont

2 gekanteelde kepers Van Knijff

1 gebogen keper + 3 rozen Ulger

5g. Gaffel e.d.

1 gaffel + 2 sterren + 1 lelie Kiesinga

5h. Gedeeld

gedeeld Plettenberg

Ewsum

Tamminga

gedeeld – 1 adelaar + 1 ster Ewsum

gedeeld – 1 kind Schrot van Kindsberg

gedeeld – 1 keper + 1 vogel Landensis

Geschaakt, 1 vrij kwartier Van der Aa

6. Diverse eenvoudige figuren

6a. Ruit (w.o. geruit veld)

1 ruit + 2 sterren Houkama

3 ruiten Jouwersma

Symonsz.

Walta

Rietvelt

Geruit van 2 ½ stukken – 3 rozen Van Loë

3 ruiten – 3 schelpen Juwinga

3 ruiten – 2 pijlen Haaijes

5 spitsruiten - 1 schuinkruis Clocquier

9 ruiten – 3 vogels Druyvestijn

10 ruiten – 3 ? de Carpentier

6b. Ballen

3 ballen Doys

3 ballen met kruisen Van Dueten

3 ballen – 1 hart met pijlen Jilderda

5 ballen Greviga

6c. Ring

1 ring – 1 punt met bal Alting

1 ring + 3 lelies Van Westreenen

1 ring met 3 lelies Lange

6d. Schildje (w.o. vair)

3 schildjes – 1 ster Hesman

3 schildjes – 3 sterren Tjebbes

3 schildjes – 1 vaas Johannis

3 schildjes – 1 monogram Raard

3 schildjes – 1 merk O…

vair Van Boshuysen

6e. Hart

1 hart – 1 klaver Walckama

1 hart – 1 ster Bentingh

1 hart – 3 runderkoppen Hillama

1 hart met 2 pijlers Eisenga

L…

1 hart met 2 pijlen – 3 klavers Rinia

1 hart met 2 zwaarden – 1 lelie Eltjens

1 hart met 2 pijlen + 1 wassenaar

+ 2 sterren Ruerda

1 hart + 3 rozen Geldorp

3 harten Douma

3 harten – 1 leeuw Donia

3 harten – 2 sterren – 2 ballen Schotanus

3 harten elk met twee pijlen Amsingh

7. Voer- en vaartuigen en onderdelen

7a. Wagen, wiel

1 wagen Jans

1 wagen – 1 hoofd Andreae

1 wagen + 3 sterren [5] Kutsch

1 wiel Van Wageningen

1 wiel – 1 schip Gerbes

1 wiel + 5 ruiten ?

3 wielen Cup

7b. Schip, anker

1 schip Tal

Sipkes

Nauta

1 schip – 2 mannen Aerts

1 schip – 1 merk Riencks

1 schip - ? Poelstra

Leenderts

1 anker Camper

Wybenga

Leting

Mancadan

Hilckes

1 anker – 1 klaver Ankringa

1 anker – 1 troffel Van der Stok

1 anker met vogel Vettevogel

1 anker + 1 zandloper + 1 ster Erici

2 ankers – 1 lelie Nauta

2 ankers – 2 pijlen Hendricks

8. Vaatwerk e.d.: vat, pot, kan, emmer, mand

1 vat – 1 bijenkorf + 2 sterren Fenema

1 vat – 1 ? Tadema

1 vat + 2 mannen Kuypers

1 vat + 2 dieren + 1 hamer Windelaar

1 pot – 1 man met een zak op rug Adels

3 potten Gerrits

Johannis

Potter

1 kan + 4 klavers Henrici

3 kannen Cannegieter

3 kannen – 6 dwarsbalken Van Uterwijck

1 emmer – 1 boom Houtsma

1 mand – 1 pot Alberts

3 manden Van Kampen

9. Wapens - zwaard, (w.o. kromzwaard en degen), hellebaard, pijl, boog, knots

1 zwaard Douma

Doiem

H…

Weederspan

1 kromzwaard Pitters

1 zwaard – 3 sterren Kok

1 zwaard – 1 vos ?

1 zwaard + 2 klavers Heydama

1 zwaard + 3 lelies Dekema

1 zwaard + 3 rozen Meckama

1 zwaard + 1 ster Van der Plaats

1 zwaard + 2 sterren Gales

1 zwaard met leeuwenkop + 2 sterren Kinnema

Gualteri

1 zwaard met ½ adelaar + 3 sterren [5] Fernije

1 zwaard met 2 ranken Baron

2 zwaarden + 4 klavers Van Loo

2 degens + 3 insecten De With

3 zwaarden Klinge

1 hellebaard Fooi

2 hellebaarden – 1 verkort kruis Wittenstein

1 pijl - ? Cravens

Raukens

1 pijl (?) Vomelius

1 pijl + ½ lelie + 3 sterren Sjaerdema

1 pijl met vogel + 2 geweren Visscher

3 pijlen Bolta

Gelinck

3 pijlen – 1 leeuw met ring Saur

3 pijlen, punten naar beneden Baudaratius

3 pijlen – schuin omhoog Pijl

1 handboog + 2 sterren + 2 kruisjes ?

2 knotsen met ? Gerryts

10. Werktuigen - mes, schaar, bijl, zeis, sikkel, vork, troffel, passer, hamer, spijker,

schaaf, schoenmakers- en leerbewerkingswerktuigen, schoorsteenhaal, diversen

2 messen + 4 letters gekroond Harmens

1 schaar – 1 spijker Oostende

Ballings

1 schaar + 2 letters + 1 Christusmonogram Minnes

1 bijl Wenholt

Muiersma

1 bijl – 1 wiel Jans

1 bijl – 1 passer Benedictus

3 zeisen Willems

2 sikkels Tenckinck

1 vork – 3 klavers Osinga

1 vork – 2 ? + 1 klaver Folkema

1 vork + 1 roos + 1 ster Van der Bos

1 vork + 1 schop De Boer

1 vork + 1 ? Henrix

1 troffel – 1 kievit Kiewijt

1 troffel – 1 monogram Thonis

1 troffel – 1 passer Jans

1 troffel + andere werktuigen Boltje

1 passer – 2 wassenaars Tuinhout

1 passer + 1 hoek Rutgery

1 passer + andere werktuigen B…

Tjebbes

Harmens

1 hamer - ? Radstra

1 hamer + 3 sterren Hamerster

3 spijkers Hottenius

1 schaaf Schaaff

1 schaaf – 2 bloemen Walter

werktuigen leerbewerking Gerrits

Corneles

Rimmerts

Tjebbes

1 schoorsteenhaal Ten Holten

1 schoorsteenhaal – 3 bladen Homan

Cluiving

diverse werktuigen van Holland

Dirks

F…

Boselager

Sapes

Halbesma

Tjerks

Jans

Jakobs

Eelkes

Wytses

Hoornsma

Gabes

Rolsma

Zinghes

Strigelius

Mainburg

Stellinga

Hoierius

De Bucquoy

Ybema

Eernsemius

Jongma

Van Pfuel

Tichelaer

v.d. Burch

11. Muziekinstrumenten - hoorn, klok, viool

1 hoorn Posthumus

1 hoorn – 2 sterren [5] Bakker

1 hoorn – 1 klaver Horreus

1 hoorn – 3 klavers ?

1 hoorn – 1 hond Van Coehoorn

1 hoorn – 1 vork Jans

1 hoorn – 1 zandloper Stemphoorn

1 hoorn - ? Van der Weide

1 hoorn + 2 klavers Mashorna

3 hoorns de Vlaming

Ido

Proost

1 klok + 3 wassenaars ?

2 klokken Franekera

3 violen + 1 klaver Van Bemmelen

12. Gebruiksvoorwerpen e.d. - kam, pen, veer, sleutel, zandloper, molenijzer, gesp, boei, boek, tafel, penning

1 kam – 1 garf Sickes

1 kam – 1 gekanteelde dwarsbalk Staekmans

1 tweezijdige kam – 1 lelie Cammingha

1 tweezijdige kam + 2 rozen Eninga

1 ganzenpen Grapheus

1 veer – 1 boom Pluim

1 veer + 2 sterren [8] Ypey

2 veren – 1 klaver Isdardi

Wielinga

2 veren – 2 klavers Janssony

2 veren – 1 bijenkorf Wynia

2 veren + 1 roos + 1 ? Fogteloo

2 veren + 3 klavers + 1 ster Altinga

3 veren Popkama

Petri

3 veren – 1 wassenaar + 3 sterren Boityema

3 veren + 1 wassenaar + 3 sterren Boetsma

6 veren Hittinga

1 sleutel Weringa

1 sleutel – 3 eikels Wigeri

1 sleutel – 3 klavers Minnema

Cleisma

1 sleutel – 1 lelie Haerda

1 sleutel + 2 rozen De Blocq

1 sleutel + 2 sterren Van Adelen

1 zandloper Sminia

Eelkes

1 zandloper – 3 klavers Ruardi

1 zandloper – 3 sterren Sminia

1 zandloper – 1 merk Gerryts

1 zandloper + 1 klaver Bruinsma

3 molenijzers – 2 dwarsbalken De Louwe

3 molenijzers + 1 tak Van Gerbens

2 gespen – 1 molenijzer Van Asten

1 boei Zuiderbaan

1 boei – 1 zwaan Zuiderbaan

1 boek – 2 veren Koopmans

Posthumus

1 tafel met pot Krijttenburg

3 penningen Guldenpenning

13. Bouwwerken - brug, sluis, hek, huis, kerk, houtskoolbranderij, molen, poort, toren, zuil

1 brug + 3 vogels + 1 eend Hoogenbrug

1 sluis Van der Sluys

1 hek Van der Mey

1 huis Prigge

De Haas

1 kerk Wenge

1 houtskoolbranderij - ? Gerrits

1 molen + 3 letters Wynalda

1 molen – 1 merk Jansen

1 molen – 2 spanen Aedes

1 molen - ? Houtsma

1 rosmolen ?

1 poortgebouw Ryoerdsma

1 poortgebouw – 1 handboog Brugmans

1 poortgebouw + 1 schild De Huyter

1 poortgebouw op 2 sleutels Van Slooten

1 put met runderkop Born

1 toren Stinstra

Gruys

1 toren – 1 ster [8] Van Gorcum

1 toren + 1 ster Loegen

Terborch

3 torens Etten

Potter

1 zuil + ½ adelaar + 2 sterren + 1 lelie Eelsma

1 zuil + 1 troffel Pook

14. Sieraden en attributen - kroon, rijksappel, staf, gordel, doornenkroon

1 kroon – 1 lelie Jansz.

3 kronen Bacherag

F…

Van der Moolen

1 rijksappel Smeeding

1 staf + 5 rozen Rinsma

1 staf + 3 ruiten Van Culenborg

2 staven Wiarda

2 staven - ? Eibeswalt

1 gordel Steenwijk

1 doornenkroon Fons

1 doornenkroon waarin een ster Albada

1 doornenkroon waarin 1 kruisje

+ 1 ster + 1 roos Jaarsma

15. Diversen

3 bergen Monsma

3 vlammen – 1 roos Herbranda

16. Onherkenbare figuren en onbekend

Diverse voorwerpen Jakles

Aenes

Harmens

Beninga

Popkes

Reyners

Faber

Van der Malen

Reidsma

Wytzma

Banga

Franckes

Salvarda

Bakker

Bruinsma

Faesma (Phaasma)

Vrijenburg

Jans

Lemstra

Miedema

Oerdsma

Overdijk

Radinga

Ripperda

Roerda

Schenkius

Van Sloten

Van der Stek

Wijga

Alphabetische lijst van de in de wapen-collectie voorkomende namen